السيد ابن طاووس ( مترجم : م - ر )

49

ادب حضور ( فلاح السائل ) ( فارسى )

بن موسى ، و ابو جعفر محمّد بن علىّ ، عليهم أفضل السّلام ) و با وجود معجزهء امام جواد عليه السّلام كه خداوند متعال در حقّ وى آشكار ساخت و نشانهء روشنى كه خداوند او را بدان مكرّم گردانيد ، ديگر جاى هيچ شبهه‌اى باقى نمىماند . در روايت محمّد بن حسين بن ابى الخطاب آمده : « محمّد بن سنان نابينا بود ، ابو جعفر ثانى امام جواد عليه السّلام دست مباركش را بر آن كشيد و وى از كورى نجات پيدا كرده و بينا گرديد . » بنا بر اين ، بايد گفت : از جمله خطرهاى خرده‌گيرى بر نيكان اين است كه انسان بر طعن دسترسى داشته باشد ، ولى در اخبارى كه در بارهء راوى مورد طعن قرار گرفته وارد است ، كاملا تأمّل ننمايد . چنان كه در رابطه با محمّد بن سنان - رحمة اللَّه عليه - ياد آور شديم . لذا هيچ كس نبايد در مطالبى كه بدان اشاره نموديم و يا كسى از طريق كتابهاى من بدان دسترسى پيدا مىكند ، نبايد پيشدستى نموده و طعن وارد كند ؛ زيرا شايد ما عذرى داشته باشيم كه خرده گير بر آن اطّلاع پيدا نكرده است . محمد بن همّام مىگويد : حسين بن احمد مالكى به ما گفت كه به احمد بن هليك [ يا هليل ] كرخى گفتم : آيا آنچه در بارهء غلوّ محمّد بن سنان گفته مىشود درست است ؟ وى گفت : « پناه بر خدا ، به خدا سوگند ، او بود كه به من طهارت و جلوگيرى از بيرون آمدن همسرم از خانه را آموخت ، وى بسيار زاهد و متعبّد بود . » ابو على بن همّام گفت : « احمد بن هليل در سال 180 هجرى قمرى متولّد ، و در سال 267 از دنيا رفته است . » اسناد روايات كتاب در نقل احاديث گاهى به خاطر عدم تطويل ، اوّل سند خويش را ذكر نمىكنم . و كافى است كه در اينجا طريق خود را به تمام رواياتى كه جدّ سعادتمندم ابو جعفر طوسى - كه خداوند با برآوردن آرزوى او ، با او ملاقات نمايد ! - نقل فرموده ذكر مىكنم : از جملهء رواياتى كه وى نقل كرده ، تمام رواياتى است كه شيخ بسيار راستگو